Mezopotamya’nın ilk antik liman kenti sulara gömüldü

img

SİİRT – Mezopotamya coğrafyasının ilk tarihi liman kenti, Ilısu Barajı’nın sularına gömüldü.

Dicle Vadisi ve Botan Vadisi'ni yok edecek Ilısu Barajı’nda tüm tepkilere rağmen su tutma işlemi devam ediyor. Her iki vadi boyunca binlerce yılık tarihi eserler, höyükler, binlerce mağara, binlerce dekarlık mera ile ekili alanın yanı sıra 199 yerleşim yeri su altında kalacak. Bu tarihi yerlerden biri olan ve Dicle Nehri ile Botan Nehri'nin kesiştiği Siirt'in Kurtalan ilçesi Çattepe köyünde (Tilê Navro) bulunan antik Tel-Fafan Antik Liman Kenti sular altında bırakıldı. Tel-Fafan'ın tamamen sular altında kalması, Çattape'nin adaya dönüşmesi, suyun yüksekliğini ve yarattığı yıkıcı etkiyi bir kez daha gözler önüne seriyor. 
 
TARİHİ BİLİNMİYOR
 
Dicle ve Botan Nehri'nin kesiştiği noktada bulunan Çattepe Köyü, baraj nedeni ile yükselen sular altında kaldı. Köyün bir kısmı sular altında kalırken, suyun çevrelediği köyün yüksek olan tepesi de ada şekline dönüştü. Köyde son yıllarda başlatılan kazı çalışmalarında, Milattan Önce (MÖ) 2 bin yıllarında kurulduğu tahmin edilen Tel-Fafan Antik Liman Kenti'nin kimi kalıntıları yerinden çıkarıldı. Antik kentte yapılan kazı çalışmaları ile birlikte Tunç Çağı'na ait kimi kalıntılar bulundu. Bulunan kalıntılar ile birlikte antik limanın tarihi MÖ 5 bin yıllarına kadar gidiyor. Kimi uzmanlar ve bölge halkının anlatımlarına göre, kentin yedi katmanlı olduğu ve yeterince çalışma yapılması durumunda kent tarihinin 12 bin yılı da geçeceği belirtiliyor. Kent tarihinin Hasankeyf ile bağlantılı olabileceğini söyleyen kimi uzmanlar da bunu Dicle üzerinde bir dönem yapılan ticaretle açıklıyor.
 
TARİH SULAR ALTINDA
 
Tel-Fafan antik liman kentinde ortaya çıkan kimi bulgularda Roman İmparatorluğunun yanı sıra Uruk Dönemi'nden de bulgulara ulaşılmasının yanı sıra Siirt'teki Başur Höyük ve Mezopotamya Niniveh 5 Dönemi kapları ile yakın benzerlik gösterdiği tespit edilmişti. Antik kentin surları, Roma Dönemi'nde temsili olarak bulunurken, bunların günümüze kadar korunduğu biliniyor. 
 
‘İNSANLAR İKİNCİ GÖÇÜ YAŞADI’
 
Bölgedeki yurttaşlardan Orhan Kavut, tarihi kente kazı çalışmalarının tam anlamıyla yapıldığını düşünmüyor. Tarihi bir kentin su altında kalmasını istemediklerini söyleyen Kavut, "Bu toprakların altında daha nasıl eserler var, bilmiyoruz. Biz buranın su altında kalmasını istemiyorduk. Halen bu toprakların su altında kalmasını istemeyen insanların davasının sürdüğünü biliyoruz. Biz istemedik ama devlet zorla aldı. Kamulaştırma ile toprakları elimizden aldı" şeklinde konuştu. 
Köylerini terk etmek zorunda kalan insanların çoğunlukta olduğunu ifade eden Kavut, "Burada insanlar sürekli göç yaşıyor. Bakın 1990 yıllarda insanlar önce şiddetten kaçtı. 2 binli yıllarda yeniden köylerine döndüler. Şimdi ise su yüzünden topraklarından oldular. Burada sadece insanlık değil bir tarih kayboldu" diye belirtti.  
 
MA/Metin Yoksu

Diğer başlıklar

20:14 Elazığ’da hasarlı binalar yıkılıyor
19:02 Deprem mağduru çocuklar dumandan zehirlendi
18:19 İşkenceyi itiraf eden polis: Baskı altında ifade verdim
17:59 Köpekleri zehirleyenlere 10 yıl ceza
17:44 İran'da deprem
17:23 Hükümete sordular: Deprem öncesi önlem alınmamasının sebebi nedir?
17:13 Tekirdağ Cezaevi’ndeki işkence iddiaları Meclis’e taşındı
17:03 Fatma Tümen korucu silahıyla katledildi
16:58 TUHAY-DER yöneticileri serbest bırakıldı
16:54 Nazlıer tahliye edilmedi: Kumpas dosyasıdır
16:26 Deprem yardımında çifte standart
15:45 Kayyım yüzde 330 zammını Nisan’a erteledi
15:36 Gazeteci Canözer'e hapis istemi
15:33 Gazeteciler: Kimsenin icazetine ihtiyacımız yok
15:26 Müzeyyen Boylu davası: Sanık ve avukatı duruşmaya katılmadı
15:20 Enkaz altında kimse kalmadı: 41 ölü, bin 607 yaralı
15:17 İHD'den İç Anadolu Bölgesi'ndeki cezaevleri raporu: Tecrit, ringle sevk, kelepçeli muayene dayatması
14:56 Ankara’da peş peşe iki deprem
14:45 Malatya'daki depremzedeler: Çadır dışında destek verilmedi
14:41 Ma Music Akademisi'nden Adana'da ritim atölyesi
14:30 DTSO ve DTB'den depremzedelere 2 kamyon yardım
14:29 Mühendisler yapıları inceledi: Kontrolsüz yapılaşma sonucu binalar göçtü
14:18 Sokak müzisyenlerinden Elazığ için yardım
13:59 Yılmaz Güney Film Festivali'ne 165 başvuru
13:58 Hastaneden geri çevrilen tutuklu yaşamını yitirdi
13:56 Ender: Koruma talebim kabul edilmedi
13:43 Güven: Öcalan’ın felsefesi İmralı duvarlarını aştı, tüm dünyaya yayıldı
13:25 Nazlıer'in duruşmasında milletvekilleri ve avukatlar salondan çıkarıldı
13:02 50 kişiye deprem paylaşımından soruşturma
12:59 Ağır hasarlı evlere yardım 41 bin TL olacak
12:54 HDP’den çağrı: Demokrasi İttifakında buluşalım
12:41 Mazlum Ebdi ile görüşen ABD'li komutan: Ortaklarımızla çalışmaya devam edeceğiz
12:34 Bozova'da 2 gözaltı
12:25 ‘Kadın kurumuna neden erkek müdür atandı?’
11:49 Halfeti ve Birecik'ten depremzedelere yardım
11:48 Sayıştay'ın Van kayyım raporu: İhaleler pazarlık usulü yapıldı, işçi alımı mevzuata aykırı
11:24 Çınar’da öldürülen çocukla ilgili 3 kişi serbest bırakıldı
11:04 İnkar ederken itiraf etti: İptal edilen kart sayısı 894
10:51 Elazığ’da 948 artçı deprem
10:44 Rejim güçleri İdlib’e ilerliyor
10:43 TÜİK’e göre sektörel güven endekslerinde artış yaşandı
10:25 Silvan Tarım Kredi Kooperatifi’nde 15 milyonluk vurgun iddiası
10:19 Kürtçe konuşan genci öldürene müebbet istemi
10:17 Başkaya: Uygarlık krizinden çıkışın ipuçlarını Rojava veriyor
09:24 Depremde yaşamını yitirenlerin sayısı 39’a çıktı
09:23 Bülbül: Devletler dini kullanarak katliamlar yaptı
09:22 Îlham Ehmed: Kürt birliğine ilişkin her adım tarihi niteliktedir
09:00 Çadır var, soba yok, battaniye eksik
09:00 Gergerlioğlu: Bankada hesap açamayan KHK’liler işlerinden oluyor
09:00 Aydın'da JES gerçeği: Tarım arazilerine kurulan santraller ölüm saçıyor
09:00 22 Suriyeli tutuklu aileleriyle görüşemiyor
09:00 ‘Gözaltında şiddet gördüm, endişeliyim’
09:00 27 OCAK 2020 GÜNDEMİ
01:24 Elazığ Valiliği’nden gazeteci Akinan hakkında suç duyurusu
00:33 Soylu HDP’li belediyenin engellenen yardım tartışmalarına yanıt verdi
26/01/2020
23:15 Basketbolcu Kobe Bryant hayatını kaybetti
22:48 Enkaz altındaki 3 kişinin yeri tespit edildi
21:51 Bağdat’ta Yeşil Bölge’ye 5 füze saldırısı
20:06 Yurttaki deprem çatlaklarını duyuran öğrencilere ‘anonslu tehdit’
19:38 Gazetecilerin basın kartlarının iptal edilme kararından vazgeçildi
19:34 Azez’de bombalı saldırı:7 ölü
19:17 ‘Ömürleri dolan termik santraller derhal kapatılmalı’
19:01 Amedspor Teknik Direktörü Budakın istifa etti
18:57 HDP heyetinden depremde yaşamını yitirenlerin ailelerine ziyaret
18:35 Hakkari’de 5 bölge giriş çıkışa yasaklandı
18:22 Erdoğan: Başından beri Libya’da askeri müdahalelerle çözüm alınmayacağını söyledik
18:12 Suriyeli genç enkazdan kurtardığı aile ile buluştu
17:41 Elazığ’daki depremde yaşamını yitirenlerin sayısı 38'e yükseldi
17:17 HDP’den Elazığ Valiliği’ne: Siyasi hesaplar halkın can güvenliğinin önünde tutulmakta
17:15 ‘Bir kadın daha unutulur gider mi sanıyorsunuz?’
17:10 Van’da yangın: 2 çocuk yaşamını yitirdi
16:52 Patnos'tan dayanışma çağrısı
16:47 Amedspor sahadan mağlup ayrıldı
16:41 Berna Laçin’e deprem paylaşımlarından dolayı soruşturma
16:20 Lice'de hava destekli askeri operasyon
16:19 Demirtaş’tan deprem mesajı
16:18 Elazığ Valiliği HDP’li belediyenin yardımını geri çevirdi
16:03 MSD: Kobanê'nin özgürleştirilmesi özgürlük tarihinde önemli bir noktadır
15:26 'Sol hareketler İslamiyet'e Avrupa merkezli bakarak dışlıyor'
15:01 Enkaz altında cansız çıkarılan 2 kişi defnedildi
15:01 Elazığ Valiliği'nden köy muhtarlarına: AFAD dışında gelen yardımları kabul etmeyin
14:53 AN-YAKAYDER İzmir’de şube açtı
14:42 Siirt’te öğrenci yurdun duvarları sıvayla kapatılıyor
14:34 Tepkiler üzerine Aydın tedavi altına alındı
13:29 Silopi Belediyesi'nden depremzedeler için kampanya
13:26 HDP Elazığ heyeti: Yardımlar AKP'li başkanların yakınlarına gitti
13:24 Kılıçdaroğlu: Bu günlerde polemiklerden uzak durmak lazım
13:03 DTSO ve DTB'den yardım kampanyası
12:48 Elazığ'da 4 kişinin daha cenazesine ulaşıldı
12:35 Depremde yaşamını yitirenlerin sayısı 35’e yükseldi
12:29 Sarı basın kartlarının iptal edilmesi Meclis gündemine taşındı
12:09 Dayanışma için yardım kampanyası başlatıldı
11:22 BM'den Elazığ mesajı
11:21 Parası yok diye ameliyatlı haliyle sokağa bıraktılar
11:11 Erdoğan eleştirel paylaşımlarda bulunanları hedef aldı
10:27 Fendik ailesi adalet istiyor
10:17 30 evin yıkıldığı mahalleye çadır vermediler
09:51 Depremin ön inceleme raporu yayınlandı
09:40 AFAD: Yaşamını yitirenlerin sayısı 31'e yükseldi
09:38 ‘Müslümandan solcu, solcudan Müslüman olmaz’ önyargısını yıkmak istiyoruz’